بورسیه تحصیلی ترکیه ۲۰۲۶ برای ایرانیان؛ شرایط، حقوق و تاریخ‌ها

آخرین به‌روزرسانی: ۱۴ مهر ۱۴۰۵ (۶ اکتبر ۲۰۲۶) — این راهنما بر اساس صفحه‌های رسمی Türkiye Bursları و YTB (مشاهده‌شده در ۶ اکتبر ۲۰۲۶)، راهنمای رسمی ÖSYM برای TR-YÖS/2 سال ۲۰۲۶ (مصوب ۲ ژوئیه ۲۰۲۶)، سند «اصول پذیرش دانشجوی خارجی» YÖK، جدول رسمی هزینه اداره مهاجرت و صفحه‌های رسمی دانشگاه‌های سابانجی، کوچ، بیلکنت، بوغازیچی و باهچه‌شهیر نوشته شده است.

بورسیه تحصیلی ترکیه برای ایرانیان از دو مسیر کاملاً متفاوت به دست می‌آید: بورسیه دولتی Türkiye Bursları که YTB اعطا می‌کند و شهریه، خوابگاه، بیمه، کلاس زبان و حقوق ماهانه را پوشش می‌دهد، و تخفیف‌های شهریه‌ای که دانشگاه‌های خصوصی به متقاضی خارجی می‌دهند. اولی رقابتی است، ثبت‌نام آن رایگان است و دورهٔ عمومی‌اش سالی یک بار (۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه) باز می‌شود؛ دومی به معدل و پرونده شما بستگی دارد و بسیار کم پیش می‌آید که همه هزینه‌ها را بپوشاند. در این راهنما شرایط، تاریخ‌ها، مبلغ‌ها و اشتباه‌های رایج هر دو مسیر را از منابع رسمی مرور می‌کنیم؛ هر عددی که تأیید رسمی نداشته باشد، صریحاً با همین برچسب آمده است.

خلاصه: درخواست‌های Türkiye Bursları ۲۰۲۶ از ۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه ۲۰۲۶ بود و بسته شده است؛ YTB حدود ۲۰۰ هزار درخواست دریافت کرد. تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام رسمی دورهٔ ۲۰۲۷ منتشر نشده، اما تقویم رسمی هر سال همین بازهٔ ژانویه تا فوریه را نشان می‌دهد. طبق صفحهٔ رسمی، متقاضی از «همه کشورها» پذیرفته می‌شود و طبق اطلاعیهٔ رسمی ۲۰۲۴ فرم‌ها به فارسی هم قابل تکمیل است. حقوق ماهانه ۶٬۵۰۰ تا ۱۳٬۰۰۰ لیر (حدود ۱۳۳ تا ۲۶۶ دلار) و درخواست بورسیه رایگان است؛ هر کس برای آن پول بخواهد کلاهبردار است.

انواع بورسیه تحصیلی ترکیه؛ کدام مسیر برای شما مناسب است؟

عبارت «بورسیه ترکیه» در عمل چند چیز مختلف را در بر می‌گیرد و خلط آن‌ها رایج‌ترین دلیل سرخوردگی متقاضیان است. جدول زیر مسیرها را کنار هم می‌گذارد:

مسیر	چه کسی می‌دهد	چه چیزی را پوشش می‌دهد	ثبت‌نام
Türkiye Bursları (تمام‌وقت)	YTB، نهاد دولتی ترکیه	شهریه، خوابگاه، بیمه، یک سال زبان، حقوق ماهانه، یک بلیت رفت و برگشت	فقط آنلاین، ۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه هر سال
بورسیه مشترک YTB و بانک توسعه اسلامی (IsDB)	YTB و IsDB	شهریه، حقوق، اسکان، بیمه، یک سال زبان، بلیت؛ فقط برای کشورهای عضو IsDB و جوامع مسلمان	همان سامانه، گزینهٔ «Joint Scholarship» در فرم
بورسیه موفقیت، پژوهشی و KATİP	YTB	فقط حقوق ماهانه (KATİP: اسکان و بلیت هم)	دوره‌های جداگانه در سال
تخفیف شهریه دانشگاه‌های خصوصی	خود دانشگاه	فقط بخشی یا همه شهریه؛ معمولاً بدون خوابگاه و حقوق	هنگام درخواست پذیرش
پذیرش دانشگاه دولتی (TR-YÖS و معدل)	YÖK و دانشگاه	بورسیه نیست؛ شهریه کم‌تر از خصوصی‌هاست	ÖSYM و دانشگاه

اگر پیش از ورود به ترکیه می‌خواهید تصویر کلی هزینه‌ها و مسیرها را ببینید، راهنمای تحصیل در ترکیه ۲۰۲۶ را کنار این مقاله باز نگه دارید؛ جزئیات شهریه هر دانشگاه استانبول هم در شهریه دانشگاه‌های استانبول آمده است.

وضعیت درخواست ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷؛ چه بازه‌هایی باز است؟

طبق اطلاعیه رسمی ۲۹ دسامبر ۲۰۲۵ در سایت Türkiye Bursları، درخواست‌های ۲۰۲۶ در یک دوره از ۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه ۲۰۲۶ برای متقاضیان همه کشورها پذیرفته شد. YTB در ۱۵ ژانویه ۲۰۲۶ اعلام کرد که در سال ۲۰۲۵ تعداد ۱۲۵٬۶۶۸ درخواست از ۱۷۱ کشور دریافت شده بود، و در ۲۶ فوریه ۲۰۲۶ از رکورد «نزدیک به ۲۰۰ هزار درخواست» در ۲۰۲۶ خبر داد (رئیس YTB در سخنانش عبارت «بیش از ۲۰۰ هزار» را به کار برده است). یعنی یعنی تعداد درخواست‌ها در یک سال حدود ۶۰ درصد بیشتر شد.

درباره سهمیه نهایی نکته مهمی هست: صفحه‌های رسمی که بررسی شد تعداد بورسیه‌های هر سال یا سهمیه هر کشور را اعلام نکرده‌اند. ویکی‌پدیا عدد «حدود ۵٬۰۰۰ بورسیه در سال» را ذکر می‌کند، اما این رقم از منبع رسمی تأیید نشد و فقط برای تخمین مناسب است؛ اگر درست باشد، با ۲۰۰ هزار درخواست نرخ پذیرش حدود ۲٫۵ درصد می‌شود. سهمیه ایران را هیچ منبع رسمی نداده است، پس هر عددی که واسطه‌ها برای «ظرفیت ایران» می‌گویند را جدی نگیرید.

مرحله	بازه رسمی (تقویم Türkiye Bursları)	توضیح
ثبت‌نام و درخواست	۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه	فقط در سامانه TBBS
ارزیابی پرونده‌ها	مارس تا آوریل	بررسی مقدماتی و کمیته کارشناسی
آزمون و مصاحبه	آوریل تا ژوئن	مصاحبه حضوری با هیئت‌های نمایندگی در کشور متقاضی
اعلام نتایج	اوایل اوت	از طریق سامانه
مراحل اولیه و ثبت	اوت	پس از اعلام نتیجه
انتقال به ترکیه	سپتامبر	ورود برنده‌ها
بورسیه موفقیت (برای دانشجویان فعلی در ترکیه)	درخواست اکتبر تا نوامبر، نتیجه نوامبر	فقط حقوق ماهانه

آیا دورهٔ ۲۰۲۷ اعلام شده است؟ تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ در فهرست اطلاعیه‌های رسمی سایت، آخرین اطلاعیهٔ مربوط به دورهٔ عمومی همان اطلاعیهٔ ۲۰۲۶ است. تقویم رسمی هر سال ۱۰ ژانویه تا ۲۰ فوریه را نشان می‌دهد و اطلاعیه ۲۰۲۶ هم حدود ۱۲ روز پیش از شروع (۲۹ دسامبر) منتشر شد؛ بنابراین احتمال دارد تاریخ ۲۰۲۷ هم مشابه باشد، اما این هنوز تاریخ رسمی نیست. سایت‌های غیررسمی که تاریخ ۲۰۲۷ را قطعی نوشته‌اند، منبع تأییدشده‌ای ندارند. بهترین کار این است که ماه دسامبر به سایت رسمی سر بزنید.

آیا ایرانیان می‌توانند برای Türkiye Bursları درخواست بدهند؟

صفحه رسمی «معیارها و برنامه‌های بورسیه» گروه واجد شرایط را «شهروندان همه کشورها» تعریف می‌کند و فقط شهروندان ترکیه و کسانی را که تابعیت ترکیه را از دست داده‌اند و همچنین کسانی که هم‌اکنون در همان مقطع در دانشگاه ترکیه ثبت‌نام‌اند، کنار می‌گذارد. در این صفحه نامی از ایران برده نشده و فهرستی از «کشورهای مستثنا» وجود ندارد؛ پس مبنای رسمی «ایرانی‌ها مجازند» است. با این حال دو نکته را نباید نادیده گرفت:

• فهرست کشورهای داخل سامانه TBBS بدون ورود قابل مشاهده نیست؛ برای ایران اطلاعیهٔ جداگانه‌ای در سایت رسمی پیدا نشد. اگر شرط خاصی برای شهروندان کشوری وجود داشته باشد، هنگام ثبت‌نام در سامانه معلوم می‌شود.
• در اطلاعیهٔ رسمی ۱۹ آوریل ۲۰۲۴ (برنامهٔ مشترک IsDB) آمده است که درخواست‌ها به هشت زبان از جمله فارسی ثبت می‌شود؛ یعنی لزومی به واسطه برای ترجمهٔ فرم نیست.

خود YTB هشدار می‌دهد که پیش از درخواست باید «اعتبار و معادل‌بودن رشتهٔ انتخابی در کشور خودتان» را بررسی کنید. برای ایرانی‌ها این یعنی بررسی تأییدیهٔ مدرک و ارزشیابی وزارت علوم؛ فهرست دانشگاه‌های ترکیه که مورد تأیید ایران‌اند را در دانشگاه‌های مورد تأیید وزارت علوم در ترکیه ببینید، چون دانشگاهی که مدرکش در ایران ارزشیابی نشود، حتی با بورسیه هم ارزش کم‌تری دارد.

پرواز و سفر: پروازهای ایران و ترکیه از ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶ متوقف اعلام شده‌اند. بلیت رفت و برگشت جزو مزایای بورسیه است، اما این صفحه هیچ قولی درباره مسیر یا زمان پرواز نمی‌دهد؛ پیش از هر برنامه‌ریزی وضعیت پروازها و راه‌های زمینی را از منابع رسمی بررسی کنید.

شرایط بورسیه تحصیلی ترکیه؛ سن، معدل و رشته‌ها

سقف سن و حداقل معدل در صفحه رسمی چنین است:

مقطع	سقف سن	حداقل معدل	نکته
کاردانی و کارشناسی	زیر ۲۱ سال	۷۰ درصد	برای پزشکی، دندان‌پزشکی و داروسازی حداقل ۹۰ درصد
کارشناسی ارشد	زیر ۳۰ سال	۷۵ درصد	در مقطع تحصیلات تکمیلی بورسیه برای علوم سلامت داده نمی‌شود
دکتری	زیر ۳۵ سال	۷۵ درصد	طرح پژوهشی و نمونهٔ نوشته الزامی است
بورسیه پژوهشی (کوتاه‌مدت)	زیر ۵۰ سال	بدون معدل مشخص در این صفحه	۳ تا ۱۲ ماه، فقط حقوق ماهانه

قبل از ثبت‌نام دو نکتهٔ کاربردی را بدانید. اول اینکه سقف سنی «زیر ۲۱» برای کارشناسی بسیار سخت‌گیرانه است و بسیاری از دانش‌آموزان ایرانی پس از دیپلم یا پیش‌دانشگاهی یک یا دو سال از آن می‌گذرانند؛ سن شما در هنگام درخواست، هم‌خوانی با دیپلم و تاریخ فارغ‌التحصیلی را بررسی کنید. دوم اینکه «معدل ۷۰ درصد» فقط حداقل است؛ سامانه با ۱۲ انتخاب دانشگاه و رشته کار می‌کند و رقابت واقعی بسیار بالاتر از حداقل است.

بورسیه‌های هنری (موسیقی و هنرهای زیبا) فقط در دانشگاه هنرهای زیبای آنکارا، دانشگاه حاجی بایرام ولی آنکارا و دانشگاه فنی استانبول ارائه می‌شود. بورسیه ممتاز (Merit) هم شرایط ویژه دارد: معدل ۹۰ درصد و نتیجهٔ SAT یا IB برای کارشناسی، ALES یا GRE برای ارشد و دکتری، و مدرک زبان TOEFL iBT یا IELTS؛ ما در جدول مزایا حقوق دوبرابر آن را می‌آوریم.

مزایای بورسیه و مبلغ حقوق ماهانه ۲۰۲۶

مزایای بورسیه تمام‌وقت طبق صفحه رسمی «Why Türkiye Scholarships» و «Full-Time Scholarships» عبارت‌اند از جای‌گذاری در دانشگاه و رشته، شهریه، یک سال دورهٔ زبان ترکی، خوابگاه، بیمهٔ درمانی، یک بلیت رفت (آغاز تحصیل) و یک بلیت برگشت (پس از فارغ‌التحصیلی) و حقوق ماهانه. مبلغ‌ها بر اساس همان صفحه، در زمان مشاهدهٔ ۶ اکتبر ۲۰۲۶ و بدون ذکر تاریخ روی خود صفحه، چنین‌اند. تبدیل دلاری با نرخ رسمی بانک مرکزی ترکیه در ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ یعنی ۴۸٫۸۲۰۱ لیر به ازای هر دلار انجام شده و در بقیهٔ مقاله هر جا «دلار» می‌بینید همین نرخ است:

مورد	مبلغ رسمی (لیر)	معادل تقریبی (دلار)
حقوق ماهانه کاردانی و کارشناسی	۶٬۵۰۰	حدود ۱۳۳
حقوق ماهانه کارشناسی ارشد	۹٬۵۰۰	حدود ۱۹۵
حقوق ماهانه دکتری	۱۳٬۰۰۰	حدود ۲۶۶
حقوق دوبرابر در بورسیه ممتاز (کارشناسی)	۱۳٬۰۰۰	حدود ۲۶۶
کمک هزینه اسکان ارشد/دکتری (پس از سال اول) در استانبول و آنکارا	۶٬۰۰۰	حدود ۱۲۳
کمک هزینه اسکان ارشد/دکتری در سایر شهرها	۵٬۰۰۰	حدود ۱۰۲

این جدول چند نکتهٔ ظریف دارد. کارشناسی‌ها در تمام مدت تحصیل در خوابگاه (KYK یا خوابگاه وابسته) هزینه‌ای نمی‌پردازند؛ اما دانشجوی ارشد و دکتری فقط سال اول خوابگاه دارد و از سال بعد باید با کمک هزینهٔ اسکان خانه اجاره کند. در صفحهٔ پرسش‌های متداول رسمی عدد ۷۵۰ لیر برای کمک‌هزینه نقدی ذکر شده که با عدد صفحهٔ «Why» نمی‌خواند و به نظر قدیمی است؛ ما عدد صفحهٔ «Why» را آورده‌ایم، اما تفاوت را برای شفافیت اعلام می‌کنیم. برای بررسی اینکه ۶٬۵۰۰ لیر در یک ماه چه قدر می‌خرد، هزینه‌های زندگی در ترکیه را بخوانید.

بیمهٔ درمانی بورسیه، بیمهٔ عمومی (GSS) است. طبق پرسش‌های متداول رسمی، دانشجو در بیمارستان‌های دولتی، دانشگاهی و مراکز خصوصی طرف قرارداد سازمان تأمین اجتماعی ترکیه (SGK) رایگان درمان می‌شود. فعال‌شدن بیمه حدود ۳۰ روز طول می‌کشد؛ اگر در این فاصله بیمه هنوز فعال نباشد، فقط هزینهٔ درمان اورژانسی در بیمارستان دولتی قابل درخواست بازپرداخت است و هزینهٔ مراکز خصوصی و داروهای خارج از پوشش SGK بازپرداخت نمی‌شود. اگر بیمهٔ تکمیلی لازم دارید، بیمه درمانی خصوصی در ترکیه را ببینید.

مدارک، زبان ترکی و آزمون‌ها

مدارک لازم برای بارگذاری در TBBS طبق صفحه «Application in 5 Steps» به این صورت است:

مدرک	توضیح
شناسنامه یا گذرنامه معتبر	یکی از آن‌ها، اسکن واضح
عکس	گرفته‌شده در یک سال اخیر
دیپلم یا گواهی موقت فارغ‌التحصیلی	برای کارشناسی، همراه با ریزنمرات
ریزنمرات	در همهٔ مقاطع
نتیجهٔ آزمون ملی (در صورت وجود)	مثلاً کنکور سراسری برای کارشناسی
نتایج آزمون‌های بین‌المللی	GRE، GMAT، SAT و غیره، فقط اگر دانشگاه یا برنامهٔ انتخابی بخواهد
مدرک زبان	TOEFL، DELF و مانند آن، فقط برای برنامه‌های غیرترکی
طرح پژوهش و نمونه نوشتهٔ پژوهشی	فقط برای دکتری

در برنامه‌های تدریس‌شده به زبان ترکی نیازی به مدرک زبان انگلیسی نیست، اما برنامه‌های انگلیسی‌زبان یا زبان‌های دیگر مدرک بین‌المللی معتبر می‌خواهند. همهٔ برنده‌هایی که مدرک سطح C1 ترکی ندارند، حتی اگر در رشته انگلیسی‌زبان بپذیرد، باید یک سال دورهٔ زبان ترکی را بگذرانند و تا پایان سال به C1 برسند. طبق پرسش‌های متداول رسمی این دوره ۹۶۰ ساعت زبان ترکی و ۱۴۰ ساعت ترکی آکادمیک است و در مراکز زبان دانشگاه‌ها (TÖMER) برگزار می‌شود. غیبت بیش از ۲۰ ساعت در ماه ۲۵ درصد از حقوق را کم می‌کند و غیبت بدون عذر بیش از ۱۰۰ ساعت بورسیه را لغو می‌کند. اگر در پایان سال اول موفق نشوید، بورسیه تا ارائه مدرک زبان متوقف می‌شود و در پایان سال دوم لغو می‌شود. اگر زودتر شروع کنید دست‌بالا دارید؛ برای آمادگی، آزمون تومر و آموزش زبان ترکی را ببینید.

نکتهٔ زبان انگلیسی: در این صفحات IELTS با نمرهٔ ۶٫۵ (کارشناسی) و ۷٫۰ (ارشد و دکتری) فقط برای بورسیه ممتاز ذکر شده است. برای بورسیهٔ عادی، شرط سراسری IELTS اعلام نشده و به خود برنامه بستگی دارد.

مراحل ارزیابی و مصاحبه

طبق صفحه رسمی ارزیابی، پرونده‌ها بر اساس موفقیت تحصیلی، فعالیت‌های اجتماعی و انگیزه برای رشتهٔ انتخابی بررسی می‌شوند:

مرحله	چه اتفاقی می‌افتد
بررسی مقدماتی	معدل، سن و کامل‌بودن مدارک کنترل می‌شود
ارزیابی کارشناسی	کمیتهٔ کارشناسی سوابق، علایق، سازگاری انتخاب‌ها و انگیزه‌نامه را بررسی می‌کند
آزمون	برای کارشناسی، آزمون ۳۰ سؤالی ریاضی، هندسه و منطق (۶۰ دقیقه)؛ در کشورهایی با درخواست زیاد ممکن است ۸۰ تا ۱۰۰ سؤال باشد
مصاحبه	۱۵ تا ۳۰ دقیقه، با هیئت‌های متشکل از دانشگاهیان و کارشناسان
ارزیابی نهایی	کمیتهٔ انتخاب فهرست نهایی برندگان را تعیین می‌کند

مصاحبه‌ها در کشور متقاضی برگزار می‌شود؛ رئیس YTB در ۲۶ فوریه ۲۰۲۶ اعلام کرد که پس از بررسی پرونده‌ها، هیئت‌ها به کشورهای متقاضی می‌روند. اینکه مصاحبهٔ ایرانی‌ها در کجا انجام می‌شود، در منابع رسمی ذکر نشده است؛ به ایمیل و پیام داخل TBBS اعتماد کنید و به هیچ پیامک یا اکانت دیگری نه.

بورسیه‌های کوتاه‌مدت و مشترک؛ برای چه کسانی است؟

برنامه	مدت	حقوق ماهانه (لیر)	معادل دلاری	نکته
بورسیه موفقیت	یک سال	کارشناسی ۳٬۵۰۰؛ ارشد ۵٬۰۰۰؛ دکتری ۶٬۵۰۰	۷۲؛ ۱۰۲؛ ۱۳۳	برای کسانی که با هزینهٔ خودشان در دانشگاه ترکیه درس می‌خوانند؛ درخواست اکتبر تا نوامبر
بورسیه پژوهشی	۳ تا ۱۲ ماه	۳۷٬۰۰۰	حدود ۷۵۸	برای دکتری یا دانشجوی مرحلهٔ رساله؛ درخواست در چهار دوره در طول سال
KATİP	۸ ماه	۲۰٬۰۰۰	حدود ۴۱۰	ویژهٔ کارمندان دولتی و دانشگاهیان؛ اسکان و بلیت هم شامل است
بورسیه مشترک YTB و IsDB	مقاطع کاردانی تا دکتری	مطابق همین برنامه	—	فقط برای کشورهای عضو بانک توسعهٔ اسلامی و جوامع مسلمان؛ فهرست رشته‌ها و کشورها در سایت

«بورسیهٔ موفقیت» برای دانشجوی ایرانی که از پیش با هزینهٔ شخصی در ترکیه تحصیل می‌کند و معدل بالایی دارد، گزینهٔ واقعی‌تری از بورسیه کامل است. نکتهٔ مهم: طبق تقویم، درخواست آن در اکتبر و نوامبر است، اما تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ اطلاعیهٔ جداگانه‌ای در سایت رسمی برای امسال دیده نشد؛ اگر در ترکیه دانشجو هستید، همین هفته‌ها صفحهٔ برنامه‌های کوتاه‌مدت را بررسی کنید.

بورسیه دانشگاه‌های خصوصی؛ چه چیزی رسماً اعلام شده است؟

در صفحهٔ قبلی این مقاله، ادعاهایی مثل «بورسیهٔ ۲۰ تا ۱۰۰ درصد برای همهٔ رشته‌ها» و «پذیرش در ۲ تا ۴ روز» آمده بود. چنین ادعاهایی بدون صفحهٔ رسمی دانشگاه قابل تأیید نیستند، و در عمل بورسیهٔ کامل در دانشگاه خصوصی برای خارجی‌ها استثناست. جدول زیر فقط اعداد رسمی را که این بار از صفحهٔ هر دانشگاه خواندیم نشان می‌دهد:

دانشگاه	شهریه سالانه (رسمی)	بورسیه رسمی برای خارجی‌ها	تاریخ و توضیح
سابانجی	۳۶٬۵۰۰ دلار (۲۰۲۶-۲۰۲۷)	تخفیف ۲۵، ۴۰، ۵۰، ۶۰ و ۷۵ درصد؛ بدون فرم جداگانه؛ بورسیه اسکان محدود	مهلت درخواست ۲۰۲۶ تا ۲۸ اوت ۲۰۲۶ بود؛ متقاضیان زودتر شانس بیشتری دارند
کوچ	۳۸٬۰۰۰ دلار (۲۰۲۵-۲۰۲۶؛ پزشکی ۵۹٬۰۰۰)	تخفیف شهریهٔ ۲۵، ۵۰، ۷۵ یا ۱۰۰ درصد؛ بدون فرم جداگانه	صفحهٔ رسمی هنوز رقم ۲۰۲۶-۲۰۲۷ را نشان نمی‌داد؛ بورسیه فقط شهریه است
بیلکنت	۱۸٬۴۰۰ دلار (برای پذیرفته‌شدگان ۲۰۲۶، با مالیات ۱۰٪)	تخفیف ۲۰ تا ۱۰۰ درصد در پنج سطح؛ اسکان برای تعداد کمی از بالاترین‌ها	بر اساس معدل دبیرستان و آزمون‌ها
بوغازیچی	۴٬۰۰۰ تا ۵٬۰۰۰ دلار در هر ترم (کارشناسی)	طبق صفحه رسمی، بوغازیچی بورسیه یا کمک مالی برای دانشجوی خارجی ندارد	هزینهٔ اسکان و غذا جدا از شهریه است
باهچه‌شهیر	۲۰۲۶-۲۰۲۷: پزشکی ۲۸٬۰۰۰؛ مهندسی ۹٬۰۰۰؛ حقوق ۱۰٬۰۰۰؛ علوم سلامت ۸٬۵۰۰ دلار	جزئیات در صفحه رسمی دفتر بین‌الملل	صفحهٔ بورسیه رقم ثابت ندارد

سه نکته از این جدول: یکم، رقم‌های «با بورسیه» که در سایت‌های مشاوره‌ای می‌بینید باید با صفحهٔ رسمی خود دانشگاه و در همان سال تحصیلی تطبیق داده شوند. دوم، بورسیهٔ دانشگاه خصوصی تقریباً همیشه فقط شهریه را کم می‌کند، نه خوابگاه و هزینه زندگی. سوم، همه شهریه‌ها به دلار اعلام می‌شوند و نوسان نرخ ارز در حساب ایرانی‌ها اثر می‌گذارد. برای دانشگاه‌هایی که در نسخهٔ قبلی این صفحه نام برده شده بود، مثل مدیپل، بیرونی و ییدیتپه، در این بازبینی شهریهٔ دانشجوی خارجی ۲۰۲۶-۲۰۲۷ را از صفحهٔ رسمی تأیید نکردیم و اعداد دلاری قبلی را تکرار نکرده‌ایم. برای مقایسهٔ کلی دانشگاه‌ها، ده دانشگاه برتر ترکیه و دانشگاه باهچه‌شهیر را ببینید.

پذیرش دانشگاه دولتی بدون بورسیه؛ TR-YÖS و قواعد YÖK

اگر بورسیهٔ YTB نگرفتید، ارزان‌ترین راه تحصیل تمام‌وقت در ترکیه پذیرش مستقیم در دانشگاه دولتی است. سند «اصول پذیرش دانشجوی خارجی» YÖK چند قاعدهٔ مهم دارد: از ۲۰۲۴-۲۰۲۵ در دانشگاه‌های دولتی از آزمون اختصاصی هر دانشگاه خبری نیست و TR-YÖS، معدل دبیرستان و آزمون‌های ملی و بین‌المللی ملاک‌اند؛ دانشگاه‌های وقفی (خصوصی) هنوز می‌توانند آزمون و ملاک خودشان را داشته باشند؛ اعتبار آزمون‌های ورودی مثل SAT و TR-YÖS دو سال است؛ و حداقل و حداکثر شهریهٔ دانشجوی خارجی در دانشگاه‌های دولتی با تصمیم ریاست‌جمهوری تعیین می‌شود.

مشخصات آزمون TR-YÖS نوبت دوم ۲۰۲۶ طبق راهنمای رسمی ÖSYM:

مورد	مقدار رسمی
تاریخ آزمون	۱۱ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۹ مهر ۱۴۰۵)
مهلت ثبت‌نام	۹ ژوئیه تا ۳ اوت ۲۰۲۶؛ ثبت‌نام دیرهنگام ۷ تا ۱۱ اوت ۲۰۲۶
ساختار	۸۰ سؤال (۴۰ سؤال توانایی یادگیری + ۴۰ سؤال ریاضی پایه)، ۱۰۰ دقیقه، نمره از ۱۰۰ تا ۵۰۰
زبان آزمون	ترکی، آلمانی، انگلیسی، فرانسوی، روسی و عربی؛ فارسی نیست
هزینه در مراکز داخل ترکیه	۳٬۷۰۰ لیر (حدود ۷۶ دلار)
مراکز دیگر	۱٬۶۵۰ لیر (حدود ۳۴ دلار) یا ۱٬۱۵۰ لیر (حدود ۲۴ دلار) بسته به کشور محل آزمون
اعتبار نتیجه	دو سال از تاریخ آزمون

دو نکته برای ایرانی‌ها. اول، ثبت‌نام نوبت ۱۱ اکتبر بسته شده است و اگر هنوز ثبت‌نام نکرده‌اید، نوبت بعدی در بهار ۲۰۲۷ خواهد بود (تاریخ‌ها هنوز اعلام نشده). دوم، در راهنمای رسمی این نوبت هیچ مرکز آزمونی در ایران فهرست نشده و ایران هم در سه ردهٔ هزینه نیامده است؛ این با ادعای برخی منابع دربارهٔ مراکز در شهرهای ایران نمی‌خواند، پس فهرست مراکز و هزینهٔ دقیق را قبل از ثبت‌نام از سامانهٔ ÖSYM خودتان بررسی کنید. جزئیات بیشتر در راهنمای آزمون یوس و TR-YÖS آمده است. بر اساس راهنمای رسمی، دانش‌آموزانی که دبیرستان را در ترکیه خوانده باشند (به‌جز استثناهای مشخص) فقط از مسیر YKS پذیرفته می‌شوند، و درخواست آن‌ها در سهمیهٔ خارجی پذیرفته نمی‌شود.

اقامت دانشجویی و کار دانشجویی

پس از ثبت‌نام در دانشگاه، اقامت دانشجویی از طریق سامانهٔ e-ikamet درخواست می‌شود. طبق پرسش‌های متداول رسمی YTB، پس از درخواست آنلاین باید در روز نوبت به اداره مهاجرت استان محل دانشگاه مراجعه کنید؛ درخواست در استان دیگر پذیرفته نمی‌شود. تمدید از ۶۰ روز پیش از پایان اقامت ممکن است و حتماً باید پیش از انقضا انجام شود؛ با گذرنامهٔ منقضی تمدید ممکن نیست. اگر مدارک ناقص باشد، اداره حداکثر ۳۰ روز فرصت تکمیل می‌دهد. اداره مهاجرت برای ۲۰۲۶ هزینهٔ کارت اقامت را ۹۶۴ لیر (حدود ۲۰ دلار) اعلام کرده و می‌گوید هیچ ملیتی از آن معاف نیست؛ طبق راهنمای هزینه اقامت ترکیه این سایت، دانشجویان دانشگاه‌ها فقط همین هزینه کارت را می‌پردازند، و YTB هزینهٔ کارت تمدید را از طرف دانشجو نمی‌پردازد.

موضوع	قاعده	منبع
مرجع درخواست	اداره مهاجرت استانِ دانشگاه، با نوبت در e-ikamet	پرسش‌های متداول YTB
هزینه کارت ۲۰۲۶	۹۶۴ لیر؛ برای هیچ کشوری معاف نیست	اداره مهاجرت
سفر خارج از کشور هنگام بررسی	با تأیید برگهٔ درخواست، خروج و ورود تا ۱۵ روز ممکن است	پرسش‌های متداول YTB
کار دانشجوی کارشناسی و کاردانی	بعد از پایان سال اول، با مجوز کار و به‌صورت پاره‌وقت	ماده ۱۹ قانون ۶۷۳۵
کار دانشجوی تحصیلات تکمیلی (حضوری)	محدودیت سال اول اعمال نمی‌شود	ماده ۱۹ قانون ۶۷۳۵
مجوز کار پس از فارغ‌التحصیلی	درخواست در یک سال پس از تاریخ فارغ‌التحصیلی ارزیابی می‌شود	ماده ۱۹ قانون ۶۷۳۵

طبق ماده ۱۹ قانون بین‌المللی نیروی کار، دانشجوی خارجی در برنامهٔ حضوری می‌تواند با مجوز کار شاغل شود و این مجوز اقامت تحصیلی را از بین نمی‌برد. سقف ساعت هفتگی در مقررات اجرایی تعیین می‌شود و در متن قانون نیامده است؛ آنچه در سایت ما ۲۴ ساعت در هفته ذکر شده، از متن قانون تأیید نشد. مراحل کامل را در مجوز کار در ترکیه و اقامت ترکیه ببینید و برای تحصیل بلندمدت، اقامت دائم را هم بشناسید.

چگونه از کلاهبرداری بورسیه دور بمانیم؟

سایت رسمی می‌گوید درخواست‌ها «از طریق سامانهٔ آنلاین و رایگان» دریافت می‌شود و صفحهٔ ورود TBBS می‌گوید ثبت‌نام اولیه رایگان است و حدود ۲ دقیقه و فرم درخواست ۳۰ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشد. پس هر کسی، چه فرد و چه شرکت، برای «تضمین بورسیه دولتی» یا «ثبت‌نام در Türkiye Bursları» از شما پول بگیرد، خلاف آنچه سایت رسمی می‌گوید عمل می‌کند. برای ارزیابی هر پیشنهاد از این فهرست استفاده کنید:

• آدرس رسمی را فقط turkiyeburslari.gov.tr و سامانهٔ tbbs.turkiyeburslari.gov.tr بدانید و لینک‌های دیگر را باز نکنید.
• هیچ‌گاه گذرنامه یا رمز TBBS را به کسی ندهید.
• برای بورسیهٔ دولتی هیچ «حق مشاوره» یا «حق تضمین» لازم نیست؛ در دانشگاه‌های خصوصی، شهریه را فقط به حساب خود دانشگاه واریز کنید و رسید رسمی بگیرید.
• «سهمیهٔ ایران»، «نتیجه تضمینی» و «بورسیه ۱۰۰ درصدی در ۲ روز» را جدی نگیرید؛ هیچ‌کدام در منابع رسمی نیست.
• برای مسائل حقوقی قرارداد با آموزشگاه یا واسطه، از مشاور حقوقی ترکیه کمک بگیرید.

برنامهٔ عملی؛ از امروز تا درخواست ۲۰۲۷

با توجه به اینکه پنجرهٔ ۲۰۲۶ بسته شده، هفته‌های پیش رو زمان مناسبی برای آماده‌شدن است. ترتیب پیشنهادی:

1. اکتبر تا دسامبر ۲۰۲۶: ارزشیابی مدرک و بررسی سن، معدل و مقطع. جدول سن و معدل بالا را با پروندهٔ خود تطبیق دهید و رشته‌های ۱۲ انتخاب خود را از جستجوی برنامه‌ها بیرون بکشید.
2. دسامبر ۲۰۲۶: منتظر اطلاعیهٔ رسمی دورهٔ ۲۰۲۷ باشید و وضعیت تقویم رسمی را کنترل کنید.
3. ژانویه و فوریه ۲۰۲۷: مدارک را در TBBS بارگذاری کنید؛ روز آخر منتظر نمانید.
4. همزمان: یک گزینهٔ پشتیبان بسازید: پذیرش دانشگاه دولتی با TR-YÖS، یا تخفیف شهریه در دانشگاه خصوصی.
5. ترکی: از همین حالا شروع کنید؛ حتی اگر برنده نشوید، برای هر مسیر در ترکیه سودمند است.

اگر قصد زندگی در ترکیه را دارید، شهر هم بر هزینه و سبک زندگی اثر می‌گذارد؛ بهترین شهرهای ترکیه برای زندگی، مقایسهٔ زندگی در استانبول و آنکارا و معرفی اسکی‌شهیر به‌عنوان شهر دانشجویی ارزان‌تر را بخوانید. برای کار پاره‌وقت یا پس از فارغ‌التحصیلی هم سایت‌های کاریابی در ترکیه را ببینید.

ارتباط با مجموعه ۱۱۸ ترکیه

مجموعهٔ ۱۱۸ ترکیه برای مشاورهٔ پذیرش و ثبت‌نام در دانشگاه‌های خصوصی ترکیه خدمات می‌دهد؛ برای بورسیهٔ دولتی YTB هیچ واسطه‌ای لازم نیست. طبق هشدار قبلی این صفحه، به دلیل سوءاستفاده برخی افراد از نام این مجموعه، فقط از طریق مسیرهای ارتباطی اعلام‌شده در همین صفحه (تلگرام) تماس بگیرید و هیچ وجهی خارج از چارچوب تأییدشدهٔ مجموعه واریز نکنید.

برای آشنایی با فضای مدارس و دانشگاه‌ها، مدارس ایرانی در ترکیه و دانشگاه آنکارا را هم ببینید.

منابع رسمی و مرجع

منابع اصلی این راهنما، به‌همراه اینکه چه چیزی را تأیید می‌کنند:

منبع	چه چیزی از آن گرفته شد
Türkiye Scholarships: معیارها	سن، معدل، گروه‌های واجد شرایط
Türkiye Scholarships: تقویم	بازه‌های درخواست، مصاحبه و نتیجه
Türkiye Scholarships: Why	مزایا، حقوق، اسکان
Türkiye Scholarships: مراحل ارزیابی	آزمون و مصاحبه
YTB: نزدیک به ۲۰۰ هزار درخواست	رقم ۲۰۲۶
YTB: ۲۰۲۶ باز شد	رقم ۲۰۲۵ و تاریخ‌ها
Wikipedia	پیشینه؛ رقم ۵٬۰۰۰ در سال تأیید رسمی ندارد
قانون ۶۷۳۵	ماده ۱۹ دربارهٔ کار دانشجویان
YÖK: اصول پذیرش دانشجوی خارجی	قواعد ۲۰۲۶ پذیرش
اداره مهاجرت: هزینه کارت	۹۶۴ لیر و هزینه اقامت ۲۰۲۶