Skip to content

آزمون یوس و TR-YÖS ۲۰۲۶: راهنمای کامل برای ایرانیان

کنکور ترکیه

آخرین به‌روزرسانی: ۶ مهر ۱۴۰۵ (۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶) — این راهنما بر اساس راهنمای رسمی پذیرش ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵-۲۰۲۶ دانشگاه استانبول، دانشگاه آنکارا، دانشگاه آنادولو، دانشگاه بوغازیچی، دانشگاه صنعتی خاورمیانه (ODTÜ) و سامانه ÖSYM (مرکز سنجش و پذیرش ترکیه) به‌روزرسانی شده است.

آزمون یوس (YÖS) مهم‌ترین راه ورود دانشجویان خارجی از جمله ایرانیان به بسیاری از دانشگاه‌های دولتی ترکیه است، اما برخلاف کنکور ایران یک آزمون سراسری و متمرکز واحد نیست و ساختار آن در سال‌های اخیر تغییرات مهمی کرده است. تا سال ۲۰۲۲ هر دانشگاه دولتی ترکیه آزمون ورودی مخصوص به خود را با نام‌هایی مثل «ایستانبول‌یوس» یا «آنادولویوس» برگزار می‌کرد، اما از سال ۲۰۲۳ برگزاری خودِ آزمون به‌صورت متمرکز به سازمان دولتی ÖSYM سپرده شده و اکنون با نام TR-YÖS دو بار در سال برگزار می‌شود؛ با این حال هر دانشگاه همچنان به‌طور مستقل حداقل نمره قبولی، ظرفیت هر کشور، شهریه و مدارک لازم خود را تعیین می‌کند. در این مقاله با تکیه بر متن رسمی راهنماهای پذیرش دانشگاه‌های استانبول، آنکارا، آنادولو، بوغازیچی و ODTÜ و سامانه رسمی ÖSYM، ساختار فعلی آزمون یوس، هزینه‌ها، تاریخ‌ها، مراکز برگزاری برای داوطلبان ایرانی (خارج از ایران) و مراحل پس از قبولی را به‌روز کرده‌ایم.

آزمون یوس (YÖS) چیست و چه کسانی باید در آن شرکت کنند

خلاصه مهم‌ترین نکات آزمون یوس در ۲۰۲۶: از سال ۲۰۲۳ برگزاری آزمون به نام TR-YÖS به‌طور متمرکز بر عهده ÖSYM است و دیگر هیچ دانشگاهی به‌تنهایی امتحان کتبی جداگانه برگزار نمی‌کند؛ TR-YÖS شامل ۸۰ سؤال (۴۰ توانایی یادگیری + ۴۰ ریاضی) در ۱۰۰ دقیقه است و به ترکی، انگلیسی، عربی، آلمانی، فرانسه و روسی و در ترکیه، شمال قبرس و حدود ۷۰ کشور دیگر برگزار می‌شود؛ در ایران مرکز آزمون وجود ندارد و داوطلبان ایرانی باید در یکی از مراکز ترکیه یا کشورهای همسایه شرکت کنند. هزینه آزمون به کشورِ مرکز انتخابی بستگی دارد: در ۲۰۲۶ برای ترکیه و کشورهای گروه اول ۳٬۵۰۰ لیر (نوبت ۱، آوریل) و ۳٬۷۰۰ لیر (نوبت ۲، اکتبر)، برای گروه دوم ۱٬۵۰۰ و ۱٬۶۵۰ لیر و برای گروه سوم ۱٬۱۰۰ و ۱٬۱۵۰ لیر است (راهنمای رسمی ÖSYM). هر دانشگاه دولتی حداقل نمره، سهمیه کشوری و شهریه خودش را جدا تعیین می‌کند و بسیاری از دانشگاه‌های برتر مثل دانشگاه استانبول، دانشگاه آنکارا، ODTÜ و بوغازیچی به‌جای یوس، نمره ست (SAT)، ACT یا دیپلم بین‌المللی را هم می‌پذیرند.

آزمون یوس (YÖS) دقیقاً چیست؟

یوس مخفف عبارت ترکی «Yabancı Uyruklu Öğrenci Sınavı» به معنای «آزمون دانشجویان دارای تابعیت خارجی» است. این آزمون مخصوص دانش‌آموزانی است که دبیرستان را در خارج از ترکیه (یا در مدارس خارجی داخل ترکیه) به پایان رسانده‌اند و می‌خواهند وارد مقطع کاردانی یا کارشناسی یکی از دانشگاه‌های دولتی ترکیه شوند؛ این آزمون جایگزین کنکور سراسری ترکیه (YKS) برای متقاضیان خارجی است، نه معادل آن. برخلاف کنکور ایران، یوس دانش دروس دبیرستانی تخصصی مثل فیزیک، شیمی یا زیست را نمی‌سنجد؛ محتوای آن صرفاً روی توانایی‌های ذهنی و استدلالی (IQ) و ریاضیات پایه متمرکز است و هیچ بخشی برای سنجش زبان ترکی داوطلب ندارد، چون هدف آن ارزیابی آمادگی تحصیلی است نه مهارت زبانی.

نکته‌ای که باید از همان ابتدا روشن شود این است که یوس فقط برای دانشگاه‌های دولتی (devlet) ترکیه معنا دارد. دانشگاه‌های خصوصی یا «وقفی» (vakıf) مانند بسیاری از دانشگاه‌های معتبر استانبول معمولاً یوس نمی‌خواهند و به‌جای آن نمره آزمون ست (SAT) ، دیپلم بین‌المللی یا حتی فقط معدل دبیرستان و مصاحبه را ملاک پذیرش قرار می‌دهند؛ برای آشنایی با این مسیر جایگزین می‌توانید مقاله آزمون ست (SAT) ترکیه را بخوانید. برای شناخت کلی‌تر گزینه‌های تحصیلی، مقاله تحصیل در ترکیه نیز نقشه راه کاملی از مسیرهای مختلف ورود به دانشگاه‌های ترکیه ارائه می‌دهد.

تفاوت یوس، ست (SAT) و تومر (TÖMER) در یک نگاه

خیلی از داوطلبان ایرانی این سه آزمون را با هم اشتباه می‌گیرند، در حالی که هرکدام کارکرد کاملاً متفاوتی دارند. جدول زیر تفاوت اصلی آن‌ها را نشان می‌دهد:

آزمونهدف اصلیبرای کدام دانشگاه‌هامحتوای آزمون
یوس / TR-YÖSپذیرش در مقطع کاردانی و کارشناسیبیشتر دانشگاه‌های دولتیتوانایی یادگیری (IQ) + ریاضی
ست (SAT)پذیرش در مقطع کارشناسی، به‌ویژه رشته‌های انگلیسی‌زباندانشگاه‌های خصوصی/وقفی و برخی دانشگاه‌های دولتی برترخواندن و درک مطلب، ریاضی، نوشتار اختیاری
تومر (TÖMER)سنجش سطح زبان ترکی پیش یا پس از ورود به دانشگاهدانشگاه‌هایی با زبان آموزش ترکیشنیداری، نوشتاری، خواندن و گفتاری به ترکی

همان‌طور که در جدول مشخص است، دانشجویی که قصد تحصیل به زبان ترکی دارد معمولاً باید علاوه بر یوس یا ست، در آینده سطح زبان ترکی خود را هم از طریق تومر اثبات کند؛ جزئیات کامل این آزمون در مقاله آزمون تومر (TÖMER) توضیح داده شده است.

از یوس غیرمتمرکز قدیم تا TR-YÖS متمرکز: چه چیزی تغییر کرده؟

تا پیش از سال ۲۰۲۳، ساختار یوس کاملاً غیرمتمرکز بود: هر دانشگاه دولتی (دانشگاه استانبول، دانشگاه آنکارا، دانشگاه آنادولو، دانشگاه صنعتی استانبول و ده‌ها دانشگاه دیگر) آزمون کتبی خودش را با تاریخ، فرمت، هزینه و حتی تعداد سؤال متفاوت برگزار می‌کرد و داوطلب باید برای هر دانشگاه هدف، جداگانه ثبت‌نام و در آزمون آن دانشگاه شرکت می‌کرد. از سال ۲۰۲۳ این وضعیت تغییر کرد: طبق سامانه رسمی ÖSYM (مرکز سنجش، انتخاب و جایگذاری ترکیه)، برگزاری خودِ آزمون از دانشگاه‌ها گرفته شده و به‌صورت سراسری زیر نظر ÖSYM با عنوان TR-YÖS («آزمون پذیرش دانشجوی خارجی ترکیه») دو بار در سال (TR-YÖS/۱ و TR-YÖS/۲) در سراسر جهان برگزار می‌شود.

مهم است بدانید این تغییر فقط برگزاری فیزیکی آزمون را متمرکز کرده، نه تصمیم‌گیری پذیرش را. یعنی سیستم پذیرش دانشگاه‌های ترکیه همچنان غیرمتمرکز باقی مانده و هر دانشگاه به‌طور کاملاً مستقل موارد زیر را خودش تعیین می‌کند:

  • کدام آزمون‌ها یا مدارک (TR-YÖS، ست، ABITUR، دیپلم بین‌المللی IB و غیره) را می‌پذیرد
  • حداقل نمره قبولی برای هر دانشکده و رشته
  • سهمیه هر کشور (معمولاً بین ۱۰ تا ۲۰ درصد ظرفیت هر رشته)
  • شهریه سالانه و مهلت ثبت‌نام دانشگاه
  • مدارک لازم برای ثبت‌نام نهایی

بنابراین عبارت درست‌تر این است که بگوییم «برگزاری آزمون» متمرکز شده، اما «فرایند پذیرش دانشگاهی» همچنان کاملاً غیرمتمرکز و مختص هر دانشگاه است؛ به همین دلیل نمی‌توان گفت «حداقل نمره قبولی یوس» یک عدد ثابت است — این عدد برای هر دانشگاه و هر رشته فرق می‌کند.

فرمت، محتوا و زبان آزمون TR-YÖS در سال ۲۰۲۶

بر اساس اطلاعات سامانه رسمی ÖSYM، آزمون TR-YÖS در سال ۲۰۲۶ به این شکل برگزار می‌شود:

بخش آزمونتعداد سؤالزمان پاسخگوییموضوع
توانایی یادگیری پایه (IQ)۴۰ سؤالحدود ۵۰ دقیقهاستدلال منطقی و کلامی، بدون نیاز به دانش تخصصی
ریاضی۴۰ سؤالحدود ۵۰ دقیقهریاضیات سطح دبیرستان (جبر، هندسه، درصد و احتمال)
مجموع۸۰ سؤال۱۰۰ دقیقهبدون بخش زبان ترکی یا زبان تخصصی

آزمون TR-YÖS به شش زبان ترکی، انگلیسی، عربی، آلمانی، فرانسه و روسی برگزار می‌شود و داوطلب هنگام ثبت‌نام زبان سؤالات را انتخاب می‌کند؛ فارسی جزو زبان‌های آزمون نیست، بنابراین داوطلبان ایرانی معمولاً گزینه انگلیسی یا عربی را انتخاب می‌کنند. برخلاف تصور رایج، این آزمون هیچ ارتباطی با سنجش زبان ترکی ندارد و قبولی در آن به‌معنای تسلط به زبان ترکی نیست؛ نیاز زبان ترکی جداگانه و بعد از پذیرش دانشگاهی بررسی می‌شود که در ادامه توضیح داده‌ایم.

تقویم و هزینه آزمون TR-YÖS در سال ۲۰۲۶

طبق اطلاعیه‌های سامانه ÖSYM، آزمون TR-YÖS در سال ۲۰۲۶ در دو نوبت برگزار می‌شود:

نوبت آزمونبازه ثبت‌نامتاریخ برگزاری آزمونهزینه آزمون (طبق راهنمای رسمی)
۲۰۲۶-TR-YÖS/۱۱۴ ژانویه تا ۳ فوریه ۲۰۲۶۱۲ آوریل ۲۰۲۶۳٬۵۰۰ لیر (ترکیه و گروه اول) / ۱٬۵۰۰ لیر (گروه دوم) / ۱٬۱۰۰ لیر (گروه سوم)
۲۰۲۶-TR-YÖS/۲۹ ژوئیه تا ۳ اوت ۲۰۲۶ (با تمدید تا ۱۱ اوت)۱۱ اکتبر ۲۰۲۶۳٬۷۰۰ لیر (ترکیه و گروه اول) / ۱٬۶۵۰ لیر (گروه دوم) / ۱٬۱۵۰ لیر (گروه سوم)

مبلغ‌ها به لیر ترکیه و طبق راهنمای رسمی ÖSYM است و بر اساس کشورِ مرکزِ اولویت اول گرفته می‌شود (پرداخت با کارت اعتباری/بانکی؛ دلار یا یورو با نرخ بانک مرکزی ترکیه تبدیل می‌شود). به نرخ ۴۸٫۸۲۰۱ لیر (۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶)، ۳٬۷۰۰ لیر حدود ۷۶ دلار، ۱٬۶۵۰ لیر حدود ۳۴ دلار و ۱٬۱۵۰ لیر حدود ۲۴ دلار است. مهلت ثبت‌نام و پرداخت نوبت دوم ۲۰۲۶ پایان یافته؛ برای نوبت‌های بعد حتماً راهنمای همان نوبت را در tryos.osym.gov.tr ببینید. توجه کنید که این هزینه فقط بابت شرکت در آزمون است و ربطی به هزینه ثبت‌نام یا شهریه دانشگاه مقصد ندارد؛ برای نمونه دانشگاه آنکارا طبق آگهی رسمی پذیرش، هیچ هزینه جداگانه‌ای برای بررسی مدارک متقاضی دریافت نمی‌کند.

نمونه شرایط پذیرش دانشگاه‌های دولتی با نمره TR-YÖS

چون هر دانشگاه حداقل نمره خودش را تعیین می‌کند، بهتر است با چند نمونه واقعی از راهنماهای رسمی پذیرش آشنا شوید. جدول زیر خلاصه‌ای از شرایط دو دانشگاه بزرگ دولتی ترکیه است:

دانشگاهحداقل نمره TR-YÖS (از ۵۰۰)حداقل نمره ست (SAT)اعتبار نمره
دانشگاه استانبول (پزشکی، دندان‌پزشکی، داروسازی، حقوق)۳۰۰حدود ۱۳۶۰ تا ۱۴۴۰ از ۱۶۰۰۲ سال
دانشگاه استانبول (بیشتر دانشکده‌های دیگر)۲۵۰حدود ۱۱۲۰ تا ۱۲۸۰ از ۱۶۰۰۲ سال
دانشگاه آنکارا (همه رشته‌ها)۲۰۰۱۱۰۰ کل + حداقل ۶۵۰ در بخش ریاضی۲ سال (نمره‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ پذیرفته می‌شود)

بر اساس راهنمای رسمی پذیرش سال ۲۰۲۴ دانشگاه استانبول, این دانشگاه دیگر آزمون ورودی مستقل خودش را برگزار نمی‌کند و فقط نتیجه TR-YÖS، ست، ACT یا دیپلم‌های بین‌المللی (ABITUR، IB، GCE-AL و غیره) را می‌پذیرد. دانشگاه آنکارا هم طبق آگهی پذیرش ۲۰۲۵-۲۰۲۶ همین رویه را دارد و تأکید می‌کند فقط با یکی از این مدارک می‌توان ثبت‌نام کرد، نه ترکیبی از چند مدرک. توجه داشته باشید کسب حداقل نمره‌های جدول بالا تضمینی برای قبولی نیست؛ پذیرش نهایی بر اساس رقابت بین داوطلبان همان کشور و ظرفیت هر رشته انجام می‌شود. برای آشنایی بیشتر با یکی از این دانشگاه‌ها، مقاله دانشگاه آنکارا را هم بخوانید و برای دیدن فهرست دانشگاه‌های برتر ترکیه به بهترین دانشگاه‌های ترکیه مراجعه کنید.

دانشگاه‌هایی که به‌جای یوس، ست (SAT) یا دیپلم بین‌المللی می‌پذیرند

یکی از روندهای مهمی که در سال‌های اخیر تقویت شده، پذیرش آزمون‌های بین‌المللی به‌جای یوس حتی در برخی دانشگاه‌های دولتی معتبر است. برای نمونه:

دانشگاهوضعیتآزمون‌های پذیرفته‌شده
دانشگاه صنعتی خاورمیانه (ODTÜ/METU)دولتیTR-YÖS، ست (حداقل ۱۲۰۰ کل و ۷۰۰ ریاضی برای مهندسی)، QUDURAT، TQDK
دانشگاه بوغازیچی (Boğaziçi)دولتیست (حدود ۱۲۰۰ تا ۱۳۵۰ بسته به رشته)، TR-YÖS، دیپلم GCE-AL
دانشگاه استانبولدولتیست، ACT، TR-YÖS، ABITUR، IB، دیپلم فرانسه، MATURA، GCE-AL
دانشگاه بهچه‌شهیر (Bahçeşehir)خصوصی (وقفی)عمدتاً ست یا معدل دیپلم، بدون الزام یوس

نکته کلیدی این است که ODTÜ و بوغازیچی با وجود دولتی‌بودن، سال‌هاست ست را به‌جای امتحان اختصاصی یوس پذیرفته‌اند، نه به‌عنوان جایگزینی موقت. این یعنی دانشجوی ایرانی که از قبل نمره ست دارد یا قصد شرکت در آن را دارد (نگاه کنید به آزمون ست (SAT) ترکیه)، می‌تواند بدون شرکت در TR-YÖS هم برای بسیاری از بهترین دانشگاه‌های دولتی ترکیه اقدام کند. در مقابل، دانشگاه‌های خصوصی/وقفی مثل دانشگاه بهچه‌شهیر اساساً یوس نمی‌خواهند و مسیر پذیرش آن‌ها معمولاً ساده‌تر و بر پایه معدل دیپلم یا ست است.

ثبت‌نام آزمون TR-YÖS برای داوطلبان ایرانی: مرکز آزمون کجاست؟

در راهنمای رسمی ۲۰۲۶ (هر دو نوبت) هیچ مرکز آزمونی در ایران فهرست نشده است؛ آخرین باری که ایران مرکز داشت (تبریز) آزمون ژانویه ۲۰۲۳ بود. داوطلب ایرانی باید یکی از مراکز ترکیه (مثلاً استانبول، آنکارا، ازمیر، وان، آنتالیا، قونیه، طرابزون) یا مرکزی در کشور دیگر را انتخاب کند. دست‌کم یکی از ۵ اولویت مرکز باید در ترکیه باشد و هزینه بر اساس مرکز اولویت اول محاسبه می‌شود. مراکز نزدیک به ایران شامل باکو/گنجه/نخجوان (جمهوری آذربایجان)، بغداد/اربیل/کرکوک (عراق)، عشق‌آباد (ترکمنستان)، تفلیس (گرجستان)، دوحه (قطر) و چند مرکز دیگر است. ÖSYM ممکن است مراکز را کم یا زیاد کند؛ فهرست راهنمای همان نوبت را ببینید.

مراحل ثبت‌نام به‌صورت خلاصه شامل این مراحل است:

  1. ساخت حساب کاربری در سامانه رسمی tryos.osym.gov.tr با شماره پاسپورت
  2. تکمیل فرم اطلاعات فردی و تحصیلی و انتخاب حداکثر ۵ مرکز آزمون (دست‌کم یکی در ترکیه)
  3. انتخاب زبان سؤالات (بیشتر داوطلبان ایرانی انگلیسی یا عربی را انتخاب می‌کنند)
  4. پرداخت هزینه آزمون فقط با کارت اعتباری/بانکی (طبق راهنما) در بخش «ÖDEMELER» سایت ÖSYM
  5. دریافت کارت ورود به جلسه حدود یک هفته پیش از آزمون و مراجعه به آدرس اعلام‌شده

توجه کنید که ثبت‌نام و شرکت در TR-YÖS به‌تنهایی معادل ثبت‌نام در هیچ دانشگاهی نیست؛ پس از دریافت نتیجه، باید جداگانه در سامانه هر دانشگاه هدف (مثلاً سامانه yos.istanbul.edu.tr برای دانشگاه استانبول یا ugadmissions.ankara.edu.tr برای دانشگاه آنکارا) ثبت‌نام و نمره خود را وارد کنید و برنامه‌های مورد نظر را اولویت‌بندی کنید.

مراحل بعد از قبولی: مدارک، پذیرش دانشگاه و اقامت تحصیلی

اگر در آزمون نمره لازم را کسب کنید و در فرایند پذیرش یکی از دانشگاه‌ها قبول شوید، معمولاً مدارک زیر برای ثبت‌نام نهایی خواسته می‌شود (بر اساس فهرست رسمی دانشگاه آنکارا و دانشگاه استانبول):

  • اصل مدرک دیپلم به همراه ترجمه رسمی و تأییدشده به ترکی
  • ریزنمرات (transcript) دوران دبیرستان با ترجمه رسمی
  • تأییدیه معادل‌سازی مدرک از وزارت آموزش ترکیه یا رایزنی فرهنگی سفارت ترکیه در تهران
  • کپی پاسپورت معتبر
  • نامه پذیرش (Kabul Mektubu) که از سامانه دانشگاه چاپ می‌شود
  • مدرک تمکن مالی (گواهی حساب بانکی یا تعهدنامه حامی مالی) برای پوشش هزینه یک سال تحصیل و زندگی
  • چند قطعه عکس بیومتریک

با در دست داشتن نامه پذیرش، باید برای دریافت ویزای تحصیلی (öğrenim vizesi) به سفارت یا کنسولگری ترکیه در ایران مراجعه کنید؛ این ویزا برای ورود به ترکیه و ثبت‌نام نهایی در دانشگاه الزامی است. برای رزرو بلیت و برنامه‌ریزی سفر هم می‌توانید راهنمای پرواز با ایرلاین‌های ترکیه و فرودگاه استانبول را بررسی کنید تا برای اولین سفر تحصیلی خود آماده باشید. پس از ورود به ترکیه و شروع تحصیل، دانشجویان بین‌المللی باید ظرف مهلت قانونی برای اقامت دانشجویی (ikamet) اقدام کنند؛ جزئیات کامل انواع اقامت و هزینه‌های آن را می‌توانید در مقاله‌های اقامت ترکیه و هزینه اقامت ترکیه بخوانید. برای مدیریت هزینه‌ها در ترکیه، بسیاری از دانشجویان ایرانی پس از ورود اقدام به افتتاح حساب بانکی محلی می‌کنند که در مقاله افتتاح حساب بانکی در ترکیه توضیح داده شده، و برای اقامت روزانه نزدیک دانشگاه معمولاً به دنبال اجاره خانه دانشجویی می‌گردند که راهنمای آن در اجاره خانه در ترکیه آمده است.

زبان ترکی و آزمون تومر: چه زمانی برای دانشجویان یوس لازم می‌شود؟

اگر رشته انتخابی شما به زبان ترکی تدریس می‌شود (که در دانشگاه‌های دولتی رایج‌تر از رشته‌های انگلیسی‌زبان است)، صرف قبولی در TR-YÖS یا ست کافی نیست. طبق مقررات دانشگاه آنکارا، دانشجویان پس از قطعی‌شدن پذیرش باید در آزمون تعیین سطح زبان ترکی مرکز تومر (TÖMER) همان دانشگاه شرکت کنند یا مدرک یکسانی از بنیاد یونس امره ارائه دهند. کسانی که این مدرک را نداشته باشند، حداکثر تا ۲ سال فرصت می‌گیرند تا در دوره آماده‌سازی زبان ترکی شرکت کرده و سطح لازم را کسب کنند؛ در غیر این صورت ارتباط آن‌ها با دانشگاه قطع می‌شود. دانشجویانی که در برنامه‌های کاملاً انگلیسی‌زبان یا زبان خارجی دیگر ثبت‌نام کرده باشند از این الزام معافند. برای آشنایی کامل با سطوح، کتاب‌های مرجع و نحوه اخذ مدرک تومر، مقاله اختصاصی آزمون تومر (TÖMER) را مطالعه کنید.

هزینه‌های واقعی مسیر یوس: از ثبت‌نام تا شهریه سالانه

هزینه کل مسیر یوس فقط شامل هزینه آزمون (بسته به مرکز، حدود ۲۴ تا ۷۶ دلار در نوبت ۲ سال ۲۰۲۶) نیست؛ باید هزینه‌های ترجمه رسمی مدارک، معادل‌سازی، ویزا و شهریه سالانه دانشگاه را هم در نظر بگیرید. شهریه دانشگاه‌های دولتی ترکیه برای دانشجویان خارجی بسته به دانشگاه و رشته بسیار متفاوت است. جدول زیر بر اساس جدول رسمی شهریه ۲۰۲۵-۲۰۲۶ دانشگاه آنادولو (یکی از معدود دانشگاه‌هایی که این جدول را عمومی منتشر کرده) نمونه‌ای واقعی از دامنه هزینه‌هاست:

دانشکده/برنامهشهریه سالانه (لیر)معادل تقریبی دلاری
مدرسه‌های عالی حرفه‌ای (اغلب رشته‌ها)۳۰٬۰۰۰ لیرحدود ۶۱۵ دلار
دانشکده ادبیات، تربیتی، ارتباطات، علوم سلامت۴۵٬۰۰۰ لیرحدود ۹۲۲ دلار
دانشکده اقتصاد و علوم اداری، گردشگری۵۰٬۰۰۰ لیرحدود ۱٬۰۲۴ دلار
دانشکده حقوق۷۰٬۰۰۰ لیرحدود ۱٬۴۳۴ دلار
دانشکده داروسازی۱۳۰٬۰۰۰ لیرحدود ۲٬۶۶۳ دلار

مبالغ دلاری با نرخ رسمی بانک مرکزی ترکیه در ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ (هر دلار ۴۸٫۸۲۰۱ لیر) محاسبه شده‌اند. سایر دانشگاه‌های دولتی معمولاً شهریه مشابهی در بازه چند صد تا حدود سه هزار دلار در سال دارند، اما رشته‌های پزشکی و مهندسی در برخی دانشگاه‌ها می‌تواند بیشتر هم باشد؛ چون هر دانشگاه جدول جداگانه‌ای منتشر می‌کند، پیش از ثبت‌نام حتماً جدول رسمی همان دانشگاه را بررسی کنید. برای برنامه‌ریزی مالی گسترده‌تر دوران تحصیل (نه فقط شهریه)، بهتر است بورسیه‌های دولتی و دانشگاهی را هم بررسی کنید که در مقاله بورسیه تحصیلی ترکیه معرفی شده‌اند.

جمع‌بندی: آیا مسیر یوس برای دانشجویان ایرانی ارزش دارد؟

آزمون یوس همچنان یکی از مطمئن‌ترین و کم‌هزینه‌ترین مسیرهای ورود دانشجویان ایرانی به دانشگاه‌های دولتی معتبر ترکیه است، هرچند آزمون (TR-YÖS) در ایران برگزار نمی‌شود و داوطلب باید برای شرکت در آن به ترکیه یا یکی از کشورهای دارای مرکز سفر کند. اما موفقیت در این مسیر به سه چیز بستگی دارد: کسب نمره کافی در TR-YÖS یا داشتن نمره معتبر ست/دیپلم بین‌المللی، انتخاب هوشمندانه دانشگاه و رشته متناسب با نمره و بودجه شما، و آمادگی برای الزامات بعدی مثل زبان ترکی و مدارک اقامت. هیچ‌کدام از این آزمون‌ها یا مقاله‌های راهنما تضمینی برای قبولی در دانشگاه یا کسب نمره خاص نمی‌دهند؛ نتیجه نهایی به رقابت واقعی داوطلبان، ظرفیت هر رشته و برنامه‌ریزی شخصی شما بستگی دارد. پیشنهاد می‌شود پیش از تصمیم‌گیری نهایی، راهنمای رسمی پذیرش همان سال دانشگاه هدف را از سایت رسمی آن دانشگاه دانلود و به‌دقت مطالعه کنید.

داوطلبان در حال شرکت در جلسه آزمون یوس در یکی از دانشگاه‌های ترکیه
سالن برگزاری آزمون یوس با حضور داوطلبان بین‌المللی

آزمون یوس (YÖS) چیست؟

یوس یا Yabancı Uyruklu Öğrenci Sınavı آزمون ورودی مخصوص دانشجویان خارجی برای دانشگاه‌های دولتی ترکیه است. از سال ۲۰۲۳ برگزاری آن به‌صورت متمرکز با نام TR-YÖS زیر نظر سازمان ÖSYM انجام می‌شود.

آیا یوس برای همه دانشگاه‌های ترکیه لازم است؟

خیر. یوس فقط برای دانشگاه‌های دولتی معنا دارد. دانشگاه‌های خصوصی/وقفی معمولاً ست (SAT) یا معدل دیپلم می‌خواهند و برخی دانشگاه‌های دولتی برتر مثل ODTÜ و بوغازیچی هم ست را به‌جای یوس می‌پذیرند.

TR-YÖS چه تفاوتی با یوس قدیم دارد؟

قبل از ۲۰۲۳ هر دانشگاه آزمون کتبی خودش را برگزار می‌کرد. از ۲۰۲۳ برگزاری آزمون به ÖSYM سپرده شده و با نام TR-YÖS دو بار در سال برگزار می‌شود، اما هر دانشگاه همچنان حداقل نمره و شرایط پذیرش خودش را تعیین می‌کند.

آیا TR-YÖS در ایران برگزار می‌شود؟

خیر. در راهنمای رسمی ÖSYM برای TR-YÖS/1 (آوریل ۲۰۲۶) و TR-YÖS/2 (اکتبر ۲۰۲۶) هیچ مرکز آزمونی در ایران وجود ندارد. داوطلبان ایرانی باید در ترکیه یا یکی از کشورهای دارای مرکز (مثل آذربایجان، عراق، ترکمنستان، گرجستان یا قطر) در آزمون شرکت کنند و دست‌کم یکی از مراکز انتخابی آن‌ها باید در ترکیه باشد.

هزینه ثبت‌نام TR-YÖS چقدر است؟

طبق راهنمای رسمی ÖSYM هزینه به کشور مرکز اولویت اول بستگی دارد. در نوبت ۲ سال ۲۰۲۶ (۱۱ اکتبر): ۳٬۷۰۰ لیر برای ترکیه و کشورهای گروه اول (مثل آذربایجان، عراق، قطر)، ۱٬۶۵۰ لیر برای گروه دوم (مثل ترکمنستان، گرجستان، ازبکستان، قزاقستان، پاکستان) و ۱٬۱۵۰ لیر برای گروه سوم (مثل افغانستان). در نوبت ۱ (۱۲ آوریل ۲۰۲۶) این مبالغ ۳٬۵۰۰، ۱٬۵۰۰ و ۱٬۱۰۰ لیر بود.

آزمون TR-YÖS شامل چه بخش‌هایی است؟

TR-YÖS شامل ۸۰ سؤال در دو بخش توانایی یادگیری پایه (۴۰ سؤال) و ریاضی (۴۰ سؤال) در مجموع ۱۰۰ دقیقه است و هیچ بخش زبان ترکی ندارد.

آیا نمره ست (SAT) می‌تواند جایگزین یوس شود؟

بله، در بسیاری از دانشگاه‌های دولتی از جمله دانشگاه استانبول، دانشگاه آنکارا، ODTÜ و بوغازیچی نمره ست به‌جای TR-YÖS پذیرفته می‌شود؛ جزئیات این آزمون در مقاله آزمون ست (SAT) ترکیه توضیح داده شده است.

بعد از قبولی در یوس چه مدارکی لازم است؟

معمولاً دیپلم و ترجمه رسمی آن، ریزنمرات، تأییدیه معادل‌سازی، کپی پاسپورت، نامه پذیرش دانشگاه، مدرک تمکن مالی و چند قطعه عکس بیومتریک برای ثبت‌نام نهایی خواسته می‌شود.

آیا بعد از قبولی با یوس باید زبان ترکی بلد باشم؟

اگر رشته شما به ترکی تدریس شود، باید در آزمون تعیین سطح تومر (TÖMER) دانشگاه شرکت کنید یا مدرک یونس امره ارائه دهید؛ در غیر این صورت تا ۲ سال دوره آماده‌سازی زبان ترکی خواهید گذراند.

شهریه دانشگاه‌های دولتی ترکیه برای پذیرفته‌شدگان یوس چقدر است؟

بسته به دانشگاه و رشته متفاوت است؛ برای نمونه جدول رسمی دانشگاه آنادولو در ۲۰۲۵-۲۰۲۶ از حدود ۳۰ هزار لیر (رشته‌های عمومی) تا ۱۳۰ هزار لیر (داروسازی) در سال متغیر است.

جهت دریافت مشاوره رایگان از کارشناسان 118 ترکیه شماره واتساپ خود را وارد کنید

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.

اشتراک گذاری این مطلب

پیشنهاد میکنیم این مقالات را هم بخوانید:

No comment yet, add your voice below!


Add a Comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *